Het probleem

Nederlandse bouwbedrijven besteden gemiddeld elf uur per week per inkoper aan handmatig vergelijkingswerk. Dit is wat dat betekent.

Wat het kost aan tijd

Elf uur, elke week, per persoon.

11 uur

per week per inkoper aan vergelijkingswerk

Remarcable / BuildMate 2025

Drie inkopers, 46 werkweken, 65 euro per uur. Dat is 148.500 euro per jaar aan niet-productieve tijd, alleen voor het naast elkaar leggen van leveranciers. Exclusief de kosten van de verkeerde beslissing.

Die beslissing kost ook geld. In een intern Skanska-experiment produceerde een generiek enterprise AI-systeem fouten tot 8.354 euro op een enkele aanbestedingsregel. Handmatig vergelijken in Excel biedt geen garantie. Een systeem dat antwoorden genereert ook niet.

Wat er weglekt

De kennis zit in een hoofd, niet in een systeem.

<5%

van de staf maakt een infraproject van 500 tot 600 miljoen euro van begin tot eind mee

Rockx 2023, TU Delft

De meeste inkoopkennis staat nergens vastgelegd. Ze zit in het hoofd van de inkoper die al twintig jaar weet welke leverancier betrouwbaar is, welke certificeringen kloppen, en welke offerte er goed uitziet maar niet deugt.

Dat maakt het verlies structureel in plaats van ongelukkig. Acht van de tien Nederlandse aannemers hebben al te maken met personeelstekort. Als die inkoper vertrekt, vertrekt de kennis mee, en er is geen systeem dat haar vasthoudt.

Rockx interviewde Nederlandse praktijkmensen met tientallen jaren ervaring. Meerderen gaven aan nooit een systematische risicobeoordeling te zijn tegengekomen. Niet dat zij die hadden afgewezen. Zij hadden er nooit een gezien.

NL Times / Euroconstruct 2025 · Rockx 2023, TU Delft

Waarom nu

De regelgeving maakt het dringender.

De documentatieverplichting bestond al. Maar drie ontwikkelingen maken haar nu concreet en afdwingbaar:
Aanbestedingswet
Elke leveranciersbeslissing van een gemeente moet gedocumenteerd, consistent en verdedigbaar zijn bij de ACM.
CPR 2024/3110
Per januari 2026 gelden nieuwe certificeringseisen voor bouwproducten. De verplichting bestaat. Het gereedschap om het bij te houden ontbreekt bij de meeste organisaties.
CSRD Scope 3
Toenemende rapportage-eisen voor uitstoot in de toeleveringsketen vereisen gestructureerde leveranciersdata.
De spreadsheet is geen juridisch antwoord meer.

Precisie

Generieke AI lost dit niet op.

8.354 euro

fout op een enkele aanbestedingsregel bij gebruik van een generieke enterprise AI-tool

Hamppi 2025, Aalto Universiteit. Casestudie op basis van een intern Skanska-experiment.

In dat experiment produceerde een generiek enterprise AI-systeem voor identieke aanbestedingsinvoer verschillende numerieke uitkomsten. Dat is geen randgeval. Dat is de huidige stand van generatieve AI in inkoop: het systeem genereert een antwoord, maar kan de berekening niet reproduceren.

Een systeem dat antwoorden genereert is iets anders dan een systeem dat ze berekent. Dundir gebruikt een wiskundige optimalisatie-engine. Elke aanbeveling is deterministisch, reproduceerbaar en met volledig redeneerproces.

Wat dit niet aantoont Het experiment toont aan dat een generiek systeem niet reproduceerbaar rekent. Het toont niet aan dat onze optimalisatie-engine in de praktijk goedkoper inkoopt dan een ervaren inkoper. Die validatie moet uit pilotdata komen, en die hebben wij nog niet.